Egzamin ósmoklasisty 2027: dostosowania dla ucznia niewidomego i słabowidzącego

Stan na listopad 2026. Zasady i terminy egzaminu ósmoklasisty Centralna Komisja Egzaminacyjna (CKE) ogłasza co roku w sierpniu w komunikacie o dostosowaniach. Ten tekst opisuje rok szkolny 2026/2027. Zanim podejmiesz decyzję, sprawdź aktualne informacje u źródła: na stronie CKE z harmonogramem, komunikatami i informacjami o egzaminie ósmoklasisty oraz na stronie swojej okręgowej komisji egzaminacyjnej (OKE). W razie wątpliwości zapytaj dyrektora szkoły.

Czy wiesz, że o tym, jak Twoje dziecko napisze egzamin w maju, decyduje się już w listopadzie?

Egzamin ósmoklasisty w 2027 roku odbędzie się 10, 11 i 12 maja. Wydaje się odległy. Tymczasem właśnie teraz szkoła ustala, w jakiej formie i w jakich warunkach Twoje dziecko będzie go pisać: na arkuszu w powiększonym druku czy w brajlu, ile czasu dostanie, z jakich pomocy skorzysta. Kilka dobrze zadanych pytań w listopadzie oszczędza dużo stresu w maju.

W skrócie

• Uczeń niewidomy lub słabowidzący z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego może pisać egzamin na arkuszu dostosowanym do swoich potrzeb i w dostosowanych warunkach.

• Dostosowania wskazuje rada pedagogiczna, ale to rodzic (albo pełnoletni uczeń) potwierdza, czy dziecko z nich skorzysta.

• W roku szkolnym 2026/2027 rodzice składają to oświadczenie do 25 listopada 2026.

Dostosowanie to nie „fory”

Wielu rodziców ma w sobie myśl: „Nie chcę, żeby moje dziecko było traktowane inaczej”. To zrozumiałe. Warto jednak spojrzeć na to z innej strony. Dostosowanie nie ułatwia zadań. Usuwa przeszkodę, która nie ma nic wspólnego z wiedzą ucznia. Uczeń słabowidzący, który czyta drobny druk z nosem przy kartce, nie pokazuje wtedy, ile umie z matematyki. Pokazuje, jak bardzo jest zmęczony.

Dobre dostosowanie sprawia, że egzamin sprawdza to, co ma sprawdzać: wiedzę i umiejętności.

Kalendarz na rok szkolny 2026/2027

• Do 25 września 2026 – dyrektor szkoły informuje uczniów i rodziców o możliwych dostosowaniach.

• Do 15 października 2026 – rodzice dostarczają dokumenty, jeśli są potrzebne, na przykład opinię poradni lub zaświadczenie lekarskie. Orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego szkoła zwykle już ma.

• Przed 20 listopada 2026 – rada pedagogiczna wskazuje konkretne dostosowania dla ucznia.

• Do 20 listopada 2026 – dyrektor pisemnie informuje rodziców, jakie dostosowania wskazano.

• Do 25 listopada 2026 – rodzice albo pełnoletni uczeń składają oświadczenie, czy uczeń skorzysta z dostosowań.

• Od 14 grudnia 2026 – CKE udostępnia szkołom materiały do egzaminów próbnych.

• 10–12 maja 2027 – egzamin w terminie głównym. Termin dodatkowy: 9–11 czerwca 2027.

Harmonogram na podstawie: Portal Oświatowy, terminy dostosowań egzaminu ósmoklasisty 2027 oraz Portal Oświatowy, harmonogram egzaminu ósmoklasisty 2027. Wiążące są dokumenty CKE.

Co może się zmienić na egzaminie?

Arkusz. Dla uczniów słabowidzących CKE przygotowuje arkusze zapisane większą czcionką: 16 albo 24 punkty. Dla uczniów niewidomych jest arkusz w brajlu (razem z wersją w zwykłym druku, czyli czarnodruku) albo arkusz w czarnodruku dostosowany do potrzeb ucznia niewidomego.

Czas. Standardowo egzamin trwa 150 minut z języka polskiego, 125 minut z matematyki i 110 minut z języka obcego. Przy arkuszu dostosowanym czas może wynieść odpowiednio do 195, 165 i 145 minut. Obowiązujący czas jest wydrukowany na pierwszej stronie arkusza.

Warunki. Rada pedagogiczna może też wskazać między innymi dostosowanie miejsca pracy oraz korzystanie ze sprzętu i pomocy, których uczeń używa na co dzień. Pełną listę możliwości podaje komunikat CKE na dany rok szkolny.

Najważniejsza zasada: na egzaminie to, co działa na co dzień

Dostosowanie najlepiej pomaga, gdy dziecko już je zna. Uczeń, który pierwszy raz widzi arkusz 24 pkt w dniu egzaminu, traci czas na oswojenie się z nim. Dlatego warto:

• poprosić szkołę, by na sprawdzianach i egzaminie próbnym dziecko pracowało na takim samym arkuszu, jaki dostanie w maju;

• sprawdzić w domu, która wielkość druku jest wygodna. Większy druk to więcej stron i przewracania kartek, więc „więcej” nie zawsze znaczy „lepiej”;

• omówić z dzieckiem, jak rozłożyć siły przy dłuższym czasie. 195 minut to bardzo długo, także dla oczu.

Pytania, które warto zadać w szkole

• Jakie dostosowania wskazała rada pedagogiczna i na podstawie czego?

• Czy dziecko dostanie arkusz 16 czy 24 pkt, a może w brajlu? Czy może go wcześniej przećwiczyć?

• Gdzie dziecko będzie pisać egzamin? Czy będzie tam dobre światło i miejsce na sprzęt?

• Z jakich pomocy będzie mogło korzystać, na przykład z lupy, powiększalnika albo sprzętu brajlowskiego?

• Kto w szkole odpowiada za przygotowanie egzaminu i do kogo dzwonić z pytaniami?

Nie ma głupich pytań. Ty znasz swoje dziecko najlepiej, a szkoła zna procedury. Razem możecie wybrać to, co naprawdę pomoże.

A jeśli termin już minął?

Nie panikuj. Porozmawiaj jak najszybciej z dyrektorem szkoły. CKE przewiduje też dostosowania w szczególnych przypadkach losowych lub zdrowotnych. Dodatkowo dyrektor, w porozumieniu z rodzicami, może do 10 lutego 2027 złożyć wniosek o przeprowadzenie egzaminu w domu, gdy wymaga tego stan zdrowia lub niepełnosprawność ucznia. Na kolejne lata zapisz sobie w kalendarzu: wrzesień (informacja ze szkoły), październik (dokumenty), listopad (decyzja).

Na koniec

Egzamin to ważny dzień, ale nie jest sprawdzianem wartości Twojego dziecka. Jest sprawdzianem wiedzy. Twoja rola nie polega na tym, żeby znać wszystkie przepisy. Polega na tym, żeby zadać dobre pytania i pomóc dziecku poczuć się pewnie. Lepiej rozumieć, mądrzej wspierać: razem z nauczycielami naprawdę można zrobić więcej.

O tym, jak dostosowywać materiały na co dzień, przeczytasz w artykule „Uczeń niewidomy w Twojej klasie. Od czego zacząć?”.

Źródła i aktualne informacje

• CKE: egzamin ósmoklasisty – harmonogram, komunikaty i informacje (komunikat o dostosowaniach z 20 sierpnia 2026)

• Portal Oświatowy: E8 2027, terminy dostosowań

• Portal Oświatowy: harmonogram egzaminu ósmoklasisty 2027

• Portal Oświatowy: egzaminy próbne od 14 grudnia 2026

• fot. magnific.com

Klauzula informacyjna: tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje komunikatów CKE ani porady szkoły. Stan na listopad 2026.